เมนู



ฉบับพิเศษ

ธันวาคม  2559




เว็บไซต์ที่เกี่ยวข้อง

สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)

Biodata ฐานข้อมูลนักวิชาการ ประเทศไทย

ห้องสมุดออนไลน์ สกว.

ฝ่ายวิจัยเพื่อท้องถิ่น งานวิจัยท้องถิ่น

โครงการปริญญาเอก คปก.

ร้านหนังสือ สกว.




จำนวนผู้เข้าชม

2407519

รายละเอียด

• หนุนเครือข่ายท่องเที่ยวจันทบุรี สู่การสร้างเศรษฐกิจชุมชน
กระแสการท่องเที่ยวเชิงชุมชนเป็นที่ยอมรับของหน่วยงานภาครัฐมากขึ้น โดยมองว่าการท่องเที่ยวเป็นเครื่องมือหนึ่งในการพัฒนาชุมชนมากกว่าการสร้างเม็ดเงินในเชิงเศรษฐกิจเพียงอย่างเดียว จากกระแสดังกล่าวทำให้เกิดเป็นนโยบายลงมาในระดับจังหวัด ซึ่งสำนักงานการท่องเที่ยวและกีฬาจังหวัดจันทบุรี ได้ดำเนินนโยบายการรวมตัวเป็นเครือข่ายของชุมชนจัดการท่องเที่ยว โดยมีสมาชิกอยู่ 9 ชุมชน ซึ่งชุมชนต่าง ๆ ล้วนต้องการมีส่วนร่วมในกิจกรรมและการขับเคลื่อนนโยบายดังกล่าวของจังหวัด อย่างไรก็ตาม เมื่อรวมตัวกันขึ้นมาเป็นเครือข่ายแล้ว ทำให้เกิดความสัมพันธ์ที่ดีของแกนนำชุมชนที่มารวมกันและเป็นที่รู้จักของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการท่องเที่ยว อีกทั้งนักท่องเที่ยวเริ่มรู้จักเครือข่ายการท่องเที่ยวโดยชุมชนจังหวัดจันทบุรีมากขึ้น แต่ข้อจำกัดที่พบ คือ แต่ละชุมชนท่องเที่ยวมีระดับต้นทุน/ศักยภาพไม่เท่ากัน บางชุมชนมีนักท่องเที่ยวเข้ามาเยือนสม่ำเสมอและเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ แต่บางชุมชนยังไม่ทราบว่าจะดำเนินการอย่างไรเพื่อให้เกิดการพัฒนาการท่องเที่ยวโดยชุมชนของตนเองได้

จากเหตุข้างต้น สกว. จึงได้สนับสนุนโครงการวิจัยการหาแนวทางเสริมสร้างศักยภาพเครือข่ายการท่องเที่ยวโดยชุมชนจันทบุรี ซึ่งมีคุณนงลักษณ์ มณีรัตน์ เป็นหัวหน้าโครงการวิจัย โดยมีเป้าหมายเพื่อพัฒนาศักยภาพการท่องเที่ยวของแต่ละชุมชนและเครือข่าย ภายใต้บริบทที่เหมาะสมของแต่ละตำบล และพัฒนาบทบาทของเครือข่ายให้เป็นจุดประสานงานแลกเปลี่ยนเรียนรู้และเสริมหนุนการขับเคลื่อนการท่องเที่ยวของแต่ละชุมชน โดยอาศัยกระบวนการวิจัยเพื่อท้องถิ่นมาใช้พัฒนาคนและกลุ่มต่าง ๆ ให้เกิดการเรียนรู้ เข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของการท่องเที่ยว และสร้างศักยภาพของเครือข่ายท่องเที่ยว และเสริมสร้างชุมชนให้เข้มแข็ง
 
จากการศึกษารวบรวม วิเคราะห์ และสังเคราะห์ข้อมูลของแต่ละชุมชน ก่อให้เกิดแนวทางการปฏิบัติเพื่อนำไปสู่การจัดการท่องเที่ยวหรือปฏิบัติการจริงในแต่ละพื้นที่ชุมชน โดยคำนึงถึงความเป็นอัตลักษณ์ของชุมชนแต่ละชุมชน ซึ่งข้อมูลที่ทางทีมวิจัยได้ค้นพบจากแต่ละชุมชนได้นำมาใช้ควบคู่ไปกับการจัดกิจกรรมเชิงปฏิบัติการท่องเที่ยวชุมชนให้เป็นแนวทางการท่องเที่ยวทางเลือกที่นำอัตลักษณ์ วิถีชีวิต ความเป็นมาของชุมชนและประเพณีวัฒนธรรม มาเป็นจุดเด่นในการชูภาพความเป็นท้องถิ่นนิยมผ่านมิติการท่องเที่ยวโดยการจัดการของคนในชุมชน เพื่อพัฒนาและเสริมสร้างศักยภาพของเครือข่ายการท่องเที่ยวโดยชุมชนจันทบุรีให้เข้มแข็ง มีคุณภาพและสามารถปฏิบัติการจัดการท่องเที่ยวชุมชนได้ด้วยชุมชนเองอย่างยั่งยืน นอกจากนี้ โครงการวิจัยฯ ยังได้เข้าไปมีส่วนในการสร้างระบบบริหารจัดการของเครือข่ายฯ ให้ตอบสนองการเรียนรู้และความต้องการของแต่ละชุมชน

การดำเนินงานวิจัยของโครงการฯ ส่งผลให้สำนักงานการท่องเที่ยวและกีฬาจังหวัดจันทบุรีสนับสนุนทิศทางการขับเคลื่อนงานในอนาคตของเครือข่ายท่องเที่ยวโดยชุมชนจันทบุรี มีการจัดทำคู่มือท่องเที่ยวชุมชน และเว็บไซต์ของเครือข่ายท่องเที่ยวโดยชุมชนจันทบุรี รวมถึงดำเนินการด้านมัคคุเทศก์น้อยท้องถิ่น ด้วยการเสริมสร้างศักยภาพของกลุ่มเด็กและเยาวชนในพื้นที่ให้เข้ามามีส่วนร่วม เด็กและเยาวชนที่เคยผ่านการอบรมมัคคุเทศก์แล้วก็จะเป็นรุ่นพี่ที่จะต้องคอยสอนและช่วยเหลือชุมชนในการสร้างทีมเด็กและเยาวชนมัคคุเทศก์น้อยท้องถิ่นรุ่นต่อไป เป็นการสร้างจิตสำนึกรักชุมชนบ้านเกิด การเพิ่มการจัดการภายในที่ดีที่ประสานแนวร่วมในชุมชนเพิ่มขึ้นในการจัดการและรองรับนักท่องเที่ยวได้จริง การเพิ่มขึ้นของชุมชนที่เข้ามาเป็นเครือข่ายท่องเที่ยวโดยชุมชนจันทบุรีในอนาคตมากกว่าชุมชนที่มีอยู่ ซึ่งการเพิ่มขึ้นนี้นำไปสู่การขยายเครือข่าย ขยายวงกิจกรรมตลอดจนเกิดการขยายพลังในการสร้างศักยภาพเครือข่ายเพื่อนำไปสู่การจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชนที่มีศักยภาพในอนาคต
แหล่งที่มา : ประชาคมวิจัย    ฉบับที่ : 131    หน้าที่ : 85    จำนวนคนเข้าชม : 43   คน